Nënshkruhet marrëveshja ndërmjet AIDSSH dhe Projektit PERFORM

Nënshkruhet marrëveshja ndërmjet AIDSSH dhe Projektit PERFORM

Mbi rolin e shkencës në zhvillimin e shoqërisë gjatë viteve të para të vendosjes së regjimit komunist (1945-1954)

Tiranë, 18 maj 2018 – Autoriteti për Informim mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit dhe Projekti PERFORM – Shkenca Sociale Aktive dhe të Përgjegjshme, bashkëpunojnë në ndërtimin e një narrative mbi rolin e shkencës, elitave intelektuale dhe kërkimit shkencor në vitet e para të vendosjes së regjimit komunist në Shqipëri. Aktiviteti zhvillohet në mjediset e Akademisë  së Shkencave dhe është i hapur për mediat.

Znj. Gentiana Sula, Kryetare e Autoritetit, shprehet mbi rëndësinë e kësaj nisme, që rishqyrton mbi baza profesionale figura e personalitete: “Duke analizuar me imtësi punën, kontributin e shkencëtarëve dhe raportet që krijoi sistemi me ka, studiuesit arrijnë të hedhin dritë mbi sfidat me të cilat ata u përballën”. Mbështetës i projekteve mbi kujtesën, z. Christoph Graf, Ambasador i Zvicrës në Shqipëri, përshëndet aktivitetin dhe bashkëpunimin. “Qëllimi ynë kryesor është fuqizimi i komunitetit të shkencave sociale dhe mbështetja e iniciativave të ndërmarra nga grupet e studiuesve të këtyre shkencave me aktorët e tjerë në shoqëri, përfshirë sektorin publik, privat, shoqërinë civile dhe median”, thekson z. Martin Dietz i projektit PERFORM.

Personalitetet që do të studiohen në këtë kuadër, qasja shkencore dhe metodologjia prezantohen nga znj. Sonila Boçi, historiane, drejtuese e grupit të studiuesve. Ata do të punojnë mbi figurat e: Gjergj Kokoshit, Eqrem Çabejt, Sabiha Kasimatit, Arshi Pipës, Odhise Paskalit, Aleks Budës, Ollga Plumbit, Petraq Pepos, Gjovalin Gjadrit dhe Petraq Qafokut. Qëllimi i projektit është hulumtimi në pikëpamje studimore i ndikimit të ish-Sigurimit të Shtetit si arma më e fuqishme e ruajtjes së pushtetit të Partisë-Shtet mbi shkencën dhe përfaqësuesit më në zë të saj.

Po ashtu, në studim do të tentohet që nëpërmjet hulumtimit në dosjet e Sigurimit të Shtetit të studiohen në mënyrë shkencore roli, mënyrat, diktimet si edhe përndjekja e shkencëtareve shqiptare, në gjithë fazat e jetës dhe punës së tyre.

Studimi i rolit të shkencës në zhvillimin e shoqërisë gjatë viteve të para të vendosjes së regjimit komunist (1945-1954) lidh punën kërkimore arkivore me misionin e Autoritetit për informimin e publikut dhe ruajtjen e kujtesës historike, për nisjen e një dialogu publik mbi këtë temë. Rezultati përfundimtar i bashkëpunimit do të jetë krijimi i një platforme interaktive komunikimi, e arritshme në mënyrë elektronike nga publiku i gjerë.

Ceremonia e nënshkrimit të marrëveshjes zhvillohet në mjediset e Akademisë së Shkencave, ditën e lindjes së titullarit të parë të Institutit të Shkencës, z. Selahudin Toto, deputet i dënuar nga regjimi komunist në 1947. Përkujtimi i këtij intelektuali, që prezantohet nëpërmjet aktivitetit të tij kompleks, i hap rrugën studimeve të hollësishme që kontribuojnë në lidhjen mes kërkimit shkencor dhe politikës, për kujtesën historike të Shqipërisë.

***

Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit është përgjegjës për zbatimin e ligjit, lidhur me mbledhjen, administrimin, përpunimin, përdorimin e dokumenteve të ish-Sigurimit të Shtetit dhe informimin në lidhje me to, bazuar në ligjin nr. 45/2015 “Për të Drejtën e Informimit për Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë”.

Për të ndjekur veprimtarinë e Autoritetit, ndiqni faqen tonë www.autoritetidosjeve.gov.al ose në Facebook, Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit 1944-1991, AIDSSH, ku mund të merret informacion për veprimtaritë e zhvilluara dhe ato të pritshme.

AIDSSH mbetet i hapur për propozime dhe bashkëpunime, me qëllim fuqizimin e dialogut dhe edukimin qytetar.

Njoftim për shtyp, 45 vjet nga revolta e Spaçit, ekspozohen dokumente arkivore të Repartit 303 të Riedukimit, Spaç

Njoftim për shtyp

45 vjet nga revolta e Spaçit

Ekspozohen dokumente arkivore të Repartit 303 të Riedukimit, Spaç

Tiranë, 17 maj 2018 – Autoriteti për Informim mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit, me rastin e 45-vjetorit të revoltës së Spaçit, ekspozon dokumente arkivore të të ashtuquajturit objekt i rëndësisë së veçantë, Reparti 303 i Riedukimit, Spaç. Aktiviteti është i hapur për mediat.

Materialet që dokumentojnë revoltën, rezistencën dhe masat që e pasuan ekspozohen në mjediset e Autoritetit, pranë Gardës së Republikës.

Materialet mbi Spaçin janë disa mijëra faqe dhe vihen në dispozicion të të interesuarve, studiues dhe kërkues shkencorë, ish-të përndjekur dhe familjarë të tyre, shoqëri civile dhe media, duke mundësuar njohjen me inventarët e plotë të tyre. Të interesuarit mund të plotësojnë formularët e kërkesës për informim, konform ligjit 45/2015 për t’i lexuar këto dokumente.

Revolta e Spaçit shpërtheu më 21 maj të vitit 1973 dhe u shtyp në mënyrë të dhunshme mëngjesin e datës 23 maj 1973. Materialet do të jenë të ekspozuara deri më datë 25 maj 2018.

***

Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit është përgjegjës për zbatimin e ligjit, lidhur me mbledhjen, administrimin, përpunimin, përdorimin e dokumenteve të ish-Sigurimit të Shtetit dhe informimin në lidhje me to, bazuar në ligjin nr. 45/2015 “Për të Drejtën e Informimit për Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë”.

Për të ndjekur veprimtarinë e Autoritetit, ndiqni faqen tonë www.autoritetidosjeve.gov.al ose në Facebook, Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit 1944-1991, AIDSSH, ku mund të merret informacion për veprimtaritë e zhvilluara dhe ato të pritshme.

AIDSSH mbetet i hapur për propozime dhe bashkëpunime, me qëllim fuqizimin e dialogut dhe edukimin qytetar.

 

Njoftim për publikun   Raportimi i parë në Kuvend i AIDSSH

Njoftim për publikun

Raportimi i parë në Kuvend i AIDSSH

Tiranë, 17 prill 2018 – Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit bëri sot raportimin e parë në Kuvend, për punën e bërë nga krijimi deri më tani, para Komisionit për Çështjet Ligjore, Administratën Publike dhe të Drejtat e Njeriut, në një seancë të hapur për mediat.

AIDSSH u përfaqësua nga kryetarja, znj. Gentiana Sula, anëtarët z. Simon Mirakaj, z. Altin Hoxha, z. Marenglen Kasmi dhe drejtuesit e Sekretariatit Teknik, znj. Ermira Shtino, sekretare e përgjithshme, z. Selami Zalli, drejtor i informacionit dhe znj. Ardiana Topi, drejtoreshë e arkivit.

Puna njëvjeçare e Autoritetit është paraqitur në raportin përkatës për vitin 2017, të botuar dhe shpërndarë institucioneve shtetërore e organizatave kombëtare dhe ndërkombëtare që ndërveprojnë me të. Raporti i detajuar është hartuar në kapituj të veçantë, të përqendruar në kuadrin ligjor; bashkëpunimin institucional; bashkëpunimin ndërkombëtar; aktivitetin e institucionit; problematikat dhe vështirësitë; propozimet për përmirësim dhe rekomandimet e detyrat. Kryetarja e AIDSSH, znj. Sula, bëri një paraqitje shteruese të punës, fokusit, problematikave dhe objektivave të institucionit për të ardhmen, duke sqaruar dhe iu përgjigjur pyetjeve të deputetëve të pranishëm.

Kuadri ligjor mbështetet në rezolutën “Për dënimin e krimeve të kryera nga regjimi komunist në Shqipëri” (2006) dhe “Për dënimin e krimeve të komunizmit ndaj klerit, si dhe mirënjohjen e veçantë për rolin dhe veprimtarinë e klerikëve në mbrojtje të vlerave demokratike dhe të drejtave dhe lirive themelore të njeriut” (2016), të Kuvendit të Shqipërisë, në vijim të rezolutës 1481 të Asamblesë Parlamentare të Këshillit të Evropës “Domosdoshmëria për dënimin ndërkombëtar të krimeve të regjimeve totalitare komuniste” (2006) e më gjerë.

Për të përmbushur misionin e tij, mundësimin e ushtrimit të së drejtës të çdo të interesuari për t’u informuar mbi dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit, Autoriteti udhëhiqet nga vlerat e transparencës, integritetit, bashkëpunimit, të mësuarit dhe angazhimit proaktiv, në respekt të të drejtave të njeriut, dinjitetit, lirisë, demokracisë, barazisë dhe shtetit të së drejtës.

Gjatë vitit 2017, për të arritur përmbushjen e detyrave sipas ligjit, Autoriteti ka synuar të identifikojë, mbledhë dhe krijojë një arkiv të integruar të të gjitha dokumenteve të njohura, të prodhuara nga/ose të lidhura me veprimtarinë e ish-Sigurimit; të mbështesë verifikimin e zyrtarëve që konkurrojnë për t’u zgjedhur ose emëruar në funksione të ndryshme; të informojë publikun për ekzistencën/funksionet e Autoritetit si një platformë për të gjithë, për kuptimin e së kaluarës komuniste në Shqipëri; të kthehet në një burim arkivor qendror për hulumtimin e aktiviteteve të ish-Sigurimit si dhe të mbështesë punën e dokumentimit të krimeve të komunizmit dhe procesin e kërkimit, gjetjes, identifikimit të atyre që u zhdukën ose u ekzekutuan gjatë komunizmit, duke përfshirë kontributin në bërjen e drejtësisë.

Për këtë mandat kërkohet që Autoriteti të punojë si organ profesional efektiv, në partneritet me homologët vendas dhe ndërkombëtarë. Që nga krijimi, AIDSSH ka synuar të implementojë përvojat më të mira ndërkombëtare, që në kohë sa më të shkurtër të arrijë në nivelin e institucioneve homologe të Gjermanisë, Bullgarisë, Polonisë, Rumanisë, Çekisë, Sllovakisë, etj.

Ndërkohë, përgjatë kësaj periudhe, Autoriteti ka trajtuar kërkesa të paraqitura nga institucioni i Presidentit të Republikës, Kuvendi i Shqipërisë, Avokati i Popullit, subjekte politike për zgjedhjet për Kuvend, Ministria e Bujqësisë, Ministria e Brendshme (Drejtoria e Përgjithshme e Policisë), Ministria e Financave dhe Ekonomisë, Qendra e Studimeve Albanologjike, Rektorati i UT, Fakulteti Ekonomik i UT, Fakulteti i Gjuhëve të Huaja i UT, Ministria për Evropën dhe Punët e Jashtme, Drejtoria e Përgjithshme e Arkivave. Po ashtu, kanë kaluar filtrin e verifikimit të pastërtisë së figurës rreth 821 kandidatë për deputetë apo zyrtarë, përpara emërimit apo ngritjes në detyrë; kandidatët për anëtarë të institucioneve të Vettingut, Komisionit të Pavarur të Kualifikimit, gjyqtarë të Kolegjit të Posaçëm të Apelimit, anëtarë të Këshillit të Lartë Gjyqësor dhe anëtarë të Këshillit të Lartë të Prokurorisë.

Nga ana tjetër, janë legjitimuar shumë kërkesa të paraqitura nga studiues/media, për njohjen me dokumente të veçanta, për qëllime kërkimore shkencore dhe në funksion të edukimit qytetar.

Po ashtu, gjatë vitit të parë është kryer digjitalizimi i rreth rreth 30.000 mijë fletëve, (dokumente të administruara sipas rastit), dosje formulare, të punës, personale, të hetuesisë, dosje hetimore gjyqësore, fashikuj, fletë regjistri, etj., që u janë vënë në dispozicion kërkuesve dhe është përballuar një punë voluminoze për kryerjen e procesit të anonimizimit të dosjeve formulare (rreth 9.000 fletë), kryesisht në nivelin e klasifikimit “sekret” dhe “tepër sekret”.

Mbarëvajtja e punës së Autoritetit është siguruar nga marrëveshjet e bashkëpunimit, të firmosura me institucione qendrore dhe ndërkombëtare. Marrëveshjet me Shërbimin Informativ Shtetëror, Ministrinë e Brendshme, Drejtorinë e Përgjithshme të Arkivave, Ministrinë e Mbrojtjes, etj., kanë orientuar punën dhe siguruar përdorimin e informacionit sipas ligjeve në fuqi, duke mundësuar informim dhe mbrojtje të të dhënave.

Nga ana tjetër, marrëveshjet me Prezencën e OSBE-së, Ambasadën e Republikës Federale Gjermane dhe PNUD në Shqipëri, Institutin e Studimeve të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit, Agjencinë Zvicerane për Zhvillim e Bashkëpunim, ndërveprimi me Fondacionin Konrad Adenauer dhe Institutin për Demokraci, Media dhe Kulturë, Institutin e Integrimit të ish-të Përndjekurve Politikë, etj., jo vetëm kanë ndihmuar infrastrukturën digjitale të institucionit por, duke mbështetur kërkimin shkencor, kanë hedhur hapa të qenësishëm në rishqyrtimin historik të veprimtarisë së ish-Sigurimit të Shtetit, transparencën mbi të shkuarën komuniste dhe dialogun shoqëror rreth saj.

Autoriteti e mbështet vijimësinë e punës së vet në parimet e rëndësishme të rrjetit të kujtesës ENSR, – ku Shqipëria aderon prej vitit 2015, – që e vë memorien historike në themel të identitetit dhe trashëgimisë së individëve e bashkësive, si p.sh: paraqitja e këndvështrimeve të ndryshme; evitimi i shprehjeve deterministe: evitimi i përgjithësimeve; trajtimi i figurat historike si individë; sigurimi i një baze gjenuine historike; përdorimi i njohurive të nivelit akademik si burime, ku gjatë punës, çdo përmbajtje duhet të ballafaqohet e të diskutohet me akademikë të njohur dhe certifikuar për njohuritë specifike dhe të duhura për këtë punë.

Synimi i AIDSSH është të përfaqësojë një institucion model të transparencës, për njohjen e thelluar të së shkuarës dhe trajtimin profesional të saj. Kjo, duke realizuar një platformë të integruar informacioni, edhe digjitale, me dëshmi të të mbijetuarve të dënuar gjatë periudhës komuniste e dëshmi të solidaritetit, dokumente dhe realitete që përballen, duke inkurajuar ndërgjegjësimin shoqëror dhe edukimin qytetar.

Për këtë qëllim, Autoriteti ka bashkëpunuar dhe do të realizojë ekspozita dokumentare, konferenca e takime, akademike, historike, kombëtare dhe ndërkombëtare, mbi projektet muzeale të kujtesës, që do të nxjerrin në pah aspektin historik dhe edukativ të vendeve të dënimit të ish-diktaturës; si dhe projekte hulumtimi e pune shkencore me të rinj dhe kërkues të interesuar për njohjen me të shkuarën, që ajo të mos harrohet, të shërbejë për të kuptuar të tashmen e për të ndërtuar të ardhmen në baza më solide.

***

Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit është përgjegjës për zbatimin e ligjit, lidhur me mbledhjen, administrimin, përpunimin, përdorimin e dokumenteve të ish-Sigurimit të Shtetit dhe informimin në lidhje me to, bazuar në ligjin nr. 45/2015 “Për të Drejtën e Informimit për Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë”.

Për të ndjekur veprimtarinë e Autoritetit, ndiqni faqen tonë www.autoritetidosjeve.gov.al ose në Facebook, Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit 1944-1991, AIDSSH, ku mund të merret informacion për veprimtaritë e zhvilluara dhe ato të pritshme.

AIDSSH mbetet i hapur për propozime dhe bashkëpunime, me qëllim fuqizimin e dialogut dhe edukimin qytetar.

Njoftim për publikun mbi ecurinë e projektit të muzealizimit të Kampit të Tepelenës

Njoftim për publikun

Mbi ecurinë e projektit të muzealizimit të Kampit të Tepelenës

Tiranë, 4 prill 2018 – Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit, institucion shtetëror, përgjegjës për mbështetjen e kërkimit shkencor gjatë rishqyrtimit historik të veprimtarisë së ish-Sigurimit të Shtetit, bën me dije mbi ecurinë e projektit të muzealizimit të Kampit të punës së detyruar në Tepelenë.

Autoriteti me Vendimin nr. 54, datë 10.08.2017 ka miratuar realizimin e Projektit të kujtesës “Memoriali Kombëtar i Kampeve të Punës të Detyruar” dhe ngritjen e grupit të punës “Për kërkimin e dokumentacionit arkivor për kampin e Tepelenës dhe krijimin e një memoriali për përkujtimin e datës 30 gusht, si Dita Ndërkombëtare e të Zhdukurve”, bazuar në ligjin nr. 45/2015 dhe ligjin nr. 9154, dt. 06.11.2003 “Për arkivat”, mbi përgatitjen dhe hapjen e ekspozitave dokumentare. Po ashtu, në zbatim të ligjit nr. 9802, datë 13.9.2007 “Për Ratifikimin e Konventës Ndërkombëtare të OKB-së “Për mbrojtjen e të gjithë personave nga zhdukjet me forcë”.

Ky projekt përmban rikthimin në identitet, si kamp dëbimi të një prej kapanoneve, vendosjen e stendave me dëshmi (fotografi dhe dëshmi arkivore) për kampet e dëbim – internimit, dizenjimin, pozicionimin si dhe mbjelljen e disa fidanëve (qiparisa) për përkujtimin e fëmijëve që kanë humbur jetën nga kushtet e vështira në Kampin e Tepelenës dhe janë pa një vendvarrimi. Ndërtimi i këtij Memoriali shënon vetëm hapin e parë për transformimin e të gjithë kompleksit në një Muze të Kampeve të Punës së Detyruar të Diktaturës Komuniste.

Projekti është miratuar me Vendimin e Këshillit Bashkiak Tepelenë nr. 40, datë 30.11.2017 “Për miratimin e objekteve prioritare të investimeve për vitin 2018”, konfirmuar në datë 14.12.2017 nga Prefekti i Qarkut Gjirokastër.

Projekti i kujtesës është përfshirë në programin qeverisës 2017-2021, në kapitullin kushtuar kulturës dhe edukimit përmes saj, ku thuhet: “Rrugët e Kujtesës” janë gjithashtu një itinerar unik i Shqipërisë, që do të vijojnë të nxjerrin në pah aspektin historik dhe edukativ të siteve të ish-diktaturës, si Spaçi apo Tepelena, në vijim të projekteve tashmë të njohura muzeale të Kujtesës”. https://kryeministria.al/files/PROGRAMI.pdf

Autoriteti ka firmosur disa marrëveshje bashkëpunimi me partnerë, të cilët ndihmojnë në mbledhjen e dokumenteve dhe të dhënave zyrtare si dhe në ndërgjegjësimin qytetar dhe edukimin shoqëror, nëpërmjet rishqyrtimit të historisë dhe rivlerësimit të saj. Për mbledhjen e dokumenteve zyrtare që faktojnë periudhën e ekzistencës së Kampit të Tepelenës është bashkëpunuar me Drejtorinë e Përgjithshme të Gjendjes Civile, me Institutin e Integrimit të Përndjekurve Politikë, Institutin e Studimeve të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit në Shqipëri. Në këtë kuadër, projekti është mbështetur nga Bashkia e Tepelenës dhe partnerë të AIDSSH, si PNUD (miratuar marrëveshje bashkëpunimi me vendim të Autoritetit nr. 32, datë 01.02.2018), OSBE (miratuar marrëveshje bashkëpunimi me vendim të Autoritetit nr. 46, datë  06.07.2017) e institucione të tjera, publike, akademike dhe të kërkimit shkencor. Me Muzeun Kombëtar të Kampeve të Punës në Tepelenë, AIDSSH synon të krijojë një model për të gjitha kampet e punës së detyruar në Shqipëri, ku e shkuara të shërbejë për reflektim e të mos përsëritet. https://www.youtube.com/watch?v=4Rd5FwccTMk

Marrëveshja me PNUD-in, për programin ambicioz “Përkujtojmë, për të shëruar dhe parandaluar” përmbledh dy ndërhyrje kryesore: (i) konceptualizimin, historinë, dhe praktikat e punës së detyruar gjatë regjimit komunist përmes një qasje historiko – juridike ndaj institucionalizimit të punës së detyruar. Kjo do të kontribuojë në konceptimin e vendeve të kujtesës si Kampi i Tepelenës dhe (ii) fushatën e komunikimit “Edhe muret kanë veshë” zbatuar nga Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit me mbështetjen e PNUD Shqipëri dhe Qeverisë së Italisë. Fushata do te shtrihet në mbarë vendin, duke mbledhur dëshmi të të mbijetuarve të dënuar gjatë periudhës komuniste dhe dëshmi të solidaritetit që qytetarët e Tepelenës treguan ndaj viktimave.

Po ashtu, marrëveshja me OSBE-në, për projekte hulumtimi dhe pune shkencore me të rinj e kërkues të interesuar për njohjen me të shkuarën dhe përballjen e shoqërisë me të vërtetën; marrëveshja me Institutin e Studimeve të Krimeve dhe Pasojave të Komunizmit në Shqipëri, për bashkëpunim në projekte komplekse që hedhin dritë në Shqipërinë e diktaturës (mes të cilëve puna për kampin e Tepelenës); me Institutin e Integrimit të ish-të Përndjekurve Politikë, që mundësoi listën me të dënuarit me punë të detyrueshme në këtë kamp, 3380 persona, nga të cilët: 973 burra të moshuar, 1254 gra dhe 1163 fëmijë.

Autoriteti ka miratuar me Vendim dhe me pas ka nënshkruar marrëveshje bashkëpunimi edhe me Institutin e Historisë dhe Universitetin e Tiranës për njohjen e thelluar të së shkuarës dhe trajtimin profesional të saj. https://www.facebook.com/AutoritetiDosjeve/posts/1801152299937385

http://autoritetidosjeve.gov.al/marreveshje-bashkepunimi-midis-aidssh-dhe-institutit-te-historise/

Brenda kuadrit ligjor mbi të cilin AIDSSH mbështet punën e vet duke pasur në themel vlerat e transparencës, integritetit, bashkëpunimit, të mësuarit dhe angazhimit: Ndërgjegjësimin e publikut përmes të mësuarit të vazhdueshëm si një mënyrë për të inkurajuar angazhimin demokratik dhe marrëveshjeve ndërinstitucionale që bashkërendojnë hapat për realizimin e objektivave të kalendarit të kujtesës 2018, me mbështetjen e Bashkisë së Tepelenës, e cila ka miratuar projektin e Memorialit Kombëtar të Kampeve të Punës së Detyruar, si objekt prioritar për Zhvillimin e Infrastrukturës Vendore dhe Rajonale për Artin dhe Kulturën, për vitin 2018. Ndërkohë, projekt ideja e Memorialit në kampin e dëbim-internimit të Tepelenës është ende në zhvillim. Autoriteti është i hapur për bashkëpunim me të gjithë aktorët e faktorët, në mënyrë që kampi i Tepelenës, si dëshmi e kampeve të punës së detyruar në diktaturë, të përfaqësojë një vend reflektimi për të rinjtë, studentët, qytetarët dhe të nderojë sakrificën e dinjitetin njerëzor të mijëra vetave, burra, gra e fëmijë, që u keqtrajtuan në kampet e punës së detyruar në të gjithë vendin. http://www.gsh.al/2017/09/01/tepelene-leter-femijeve-qe-nuk-u-rriten-kurre/

Shqiptarët kanë nevojë për vende të tilla të kujtesës për të dënuarit e ndërgjegjes, si institucionet e burgimit apo internimit, që e kaluara të mos harrohet, të shërbejë për të kuptuar të tashmen e për të ndërtuar të ardhmen në baza më solide. Sa i takon sistemit të dëbim-internimeve, kampi i Tepelenës spikat për disa arsye:

– Ky kamp mbart qindra histori të dhimbshme njerëzore. Për shkak të situatës ekstreme të jetës, ai është përmendur në mënyrë të posaçme nga qeveria amerikane në vitin 1955, si pjesë e ankesës së saj në Kombet e Bashkuara për shkeljen e të drejtave të njeriut në Shqipëri dhe për përdorimin e punës së detyruar si ndëshkim.

– Ai pasqyron më së miri tipologjinë e kampeve të rrethuara me tela me gjemba, të cilat nuk kanë qenë fenomen i përhapur në Lindjen Komuniste dhe mund të krahasohen vetëm me gulagët sovjetikë.

– Ndërsa për kampe të tjera të tilla, si ai i Beratit, Krujës, Valiasit, Cërrikut, Shijakut, Porto–Palermos, Kuçovës, Kuçit të Vlorës, etj., nuk kanë mbetur objekte kujtese, për Kampin e Tepelenës këto ekzistojnë. Disa nga kazermat e kampit të Tepelenës ruhen ende. Për më tepër, skicat e Lekë Pervizit, i mbijetuar, japin dëshmi për t’i rindërtuar kabinat ku strehoheshin të internuarit. http://www.gsh.al/2017/08/17/muzeu-ne-kampin-e-tepelenes-leke-pervizi-besnikeria-e-vizatimeve-te-mia-i-kalon-caqet-e-aparateve-fotografike/

Projekti i kujtesës “Memoriali Kombëtar i Kampeve të Punës të Detyruar” është prezantuar publikisht në Tepelenë nga arkitekti Gjon Radovani, me pjesëmarrjen e përfaqësuesve të Autoritetit, kryetarit të Bashkisë Tepelenë, z. Tërmet Peçi, ambasadorit të Kombeve të Bashkuara në Tiranë, z. Brian Williams dhe zv. /ambasadorit të Prezencës së OSBE, z. Robert Wilton, në prani të të mbijetuarve dhe trashëgimtarëve të tyre, qytetarëve të Tepelenës, historianëve e studentëve, përfaqësuesve të institucioneve publike dhe joqeveritare, organizatave kombëtare e ndërkombëtare dhe medias.

https://www.zeriamerikes.com/a/tempelena-camp-victims/4007162.html

Më 30 gusht 2017 është hedhur hapi i parë për fillimin e punës për Memorialin, me mbjelljen e qiparisëve të parë që përkujtojnë të miturit e zhdukur. Projekti përfshin rindërtimin e njërës prej barakave siç ka qenë në kohën kur funksiononte si kamp dëbimi; mbjelljen e disa fidanëve për përkujtimin e fëmijëve që humbën jetën nga kushtet e vështira në Kampin e Tepelenës e janë pa varr, si dhe vendosjen e stendave me dëshmi (fotografi e dëshmi arkivore) për kampet e dëbim-internimit.

http://www.gsh.al/2017/09/01/gjon-radovani-si-do-behet-muzeu-i-kampit-te-tepelenes/

Autoriteti e mbështet vijimësinë e punës së vet në parimet e rëndësishme, që e vënë memorien historike në themel të identitetit dhe trashëgimisë së individëve e bashkësive, si p.sh: paraqitja e këndvështrimeve të ndryshme; evitimi i shprehjeve deterministe: evitimi i përgjithësimeve; trajtimi i figurat historike si individë; sigurimi i një baze gjenuine historike; përdorimi i njohurive të nivelit akademik si burime, ku gjatë punës, çdo përmbajtje duhet të ballafaqohet e të diskutohet me akademikë të njohur dhe certifikuar për njohuritë specifike dhe njohuritë e duhura për këtë punë.

Kësisoj, në muajt në vijim, siç është përmendur edhe më lart, do të përgatitet një kuadër kërkimor mbi konceptualizimin, historinë, dhe praktikat e punës së detyruar gjatë regjimit komunist, që do të gërshetojë një qasje historiko – juridike ndaj institucionalizimit të punës së detyruar. Kjo bazë teorike do të shërbejë për nisjen e kërkimeve shkencore dhe studimeve në këtë fushë. Në këtë kontekst, do të zhvillohen ditë të hapura në universitete të ndryshme në vend, për të informuar dhe diskutuar me studentë, kërkues shkencorë dhe profesorë mbi punën e detyruar, si dhe do të organizohet një seminar ndërkombëtar i hapur për çdo studiues, vendas apo i huaj për këtë temë.

Bazuar në ligjin nr. 45/2015 “Për të Drejtën e Informimit për Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë” Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit është përgjegjës për zbatimin e ligjit, lidhur me mbledhjen, administrimin, përpunimin, përdorimin e dokumenteve të ish-Sigurimit të Shtetit dhe informimin në lidhje me to, si dhe njëkohësisht është përgjegjës për mbështetjen e kërkimit shkencor gjatë rishqyrtimit historik të veprimtarisë së ish-Sigurimit të Shtetit, nëpërmjet garantimit të mundësisë për shqyrtimin e dokumenteve dhe dorëzimin e dublikatave të dokumenteve.

Për të ndjekur veprimtarinë e Autoritetit, ndiqni faqen tonë www.autoritetidosjeve.gov.al ose në Facebook, Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit 1944-1991, AIDSSH, ku mund të merret informacion për veprimtaritë e zhvilluara dhe ato të pritshme.

AIDSSH mbetet i hapur për propozime dhe bashkëpunime, me qëllim fuqizimin e dialogut dhe edukimin qytetar.

Marreveshje bashkepunimi midis AIDSSH dhe Muzeut Kombëtar “Gjethi”

NJOFTIM PËR SHTYP

Tiranë, 12 prill 2018 – Sot, në mjediset e Muzeut “Gjethi”, u nënshkrua Marrëveshja e Bashkëpunimit midis Autoritetit për Informimin mbi Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit dhe Muzeut Kombëtar “Gjethi”, mes znj. Gentiana Sula, Kryetare e Autoritetit dhe znj. Etleva Demollari, Drejtoreshë e Muzeut.

Objekt i marrëveshjes është institucionalizimi i marrëdhënieve për bashkëpunimin e ndërsjellë të palëve, në kuadër të identifikimit, grumbullimit, administrimit të dokumenteve dhe të materialeve arkivore të ish-Sigurimit të Shtetit, të periudhës 29 nëntor 1944 – 2 korrik 1991. Kjo, për t’iu përgjigjur domosdoshmërisë që Autoriteti dhe Muzeu kanë në mbështetjen e procesit të transparencës mbi të kaluarën komuniste dhe viktimat e diktaturës.

Të dy institucionet bashkërendojnë punën për kryerjen e studimeve shkencore mbi rolin dhe funksionin e ish-Sigurimit në shtet dhe në shoqëri, dhe për format e ndryshme të shfaqjes dhe ekzistencës së opozitës apo kryengritjes ndaj regjimit komunist, me qëllim rishqyrtimin historik të veprimtarisë së ish-Sigurimit të Shtetit.  Kësisoj, bashkëpunimi konsolidohet në drejtime konkrete, në përputhje me misionin e të dy institucioneve në fushat e tyre të kompetencës.

Marrëveshja ndihmon studiuesit që duan të bëjnë kërkime shkencore, apo edhe shkëmbimin e materialeve shkencore e informative, me qëllim promovimin e vlerave historike, në përputhje me interesat e palëve, duke respektuar legjislacionin në fuqi.

Në këtë kuadër, së shpejti do të organizohen aktivitete që kanë në fokus krimet e komunizmit në Shqipëri dhe periudhën kur ka funksionuar ish-Sigurimi i Shtetit, për njohjen me historinë e tij dhe pasojat komplekse, përmes takimeve të organizuara bashkërisht.

Do të hapen dhe shkëmbehen ekspozita që kanë për bazë pasurinë dokumentare apo kulturore në fushat që institucionet mbulojnë sipas ligjit; po ashtu, konferenca, takime, workshope që nxitin ndërgjegjësimin për njerëzit që u janë përpunuar apo ruajtur të dhënat nga ish-Sigurimi i Shtetit, gjatë periudhës së diktaturës komuniste, me qëllim krijimin e një kulture gjithëpërfshirëse për njohjen e dokumentacionit arkivor të kësaj periudhe.

***

Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit është përgjegjës për zbatimin e ligjit, lidhur me mbledhjen, administrimin, përpunimin, përdorimin e dokumenteve të ish-Sigurimit të Shtetit dhe informimin në lidhje me to, bazuar në ligjin nr. 45/2015 “Për të Drejtën e Informimit për Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë”.

Për të ndjekur veprimtarinë e Autoritetit, ndiqni faqen tonë www.autoritetidosjeve.gov.al ose në Facebook, Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit 1944-1991, AIDSSH, ku mund të merret informacion për veprimtaritë e zhvilluara dhe ato të pritshme.

AIDSSH mbetet i hapur për propozime dhe bashkëpunime, me qëllim fuqizimin e dialogut dhe edukimin qytetar.

Marreveshje bashkepunimi me UT

Rektori i Universitetit te Tiranes Prof. Mynyr Koni, Muzeu dhe Kryetarja e AIDSSH Gentiana Sula firmosen marreveshjen per bashkepunim mes dy institucioneve, qe perfshin:
1. Vendosjen e një bashkëpunimi afatgjatë dhe të frytshëm në kuadrin e praktikës mësimore, kërkimit shkencor, hartimit dhe zbatimit të projekteve të përbashkëta në përputhje me misionin dhe fushën e përgjegjësisë të të dy palëve.
2. Angazhimin e studentëve dhe pedagogëve të Fakultetit të Drejtësisë, Fakultetit të Shkencave Sociale dhe Fakultetit të Historisë dhe Filologjisë, të Universitetit të Tiranës, në studime, monitorime dhe veprimtari të tjera ndërgjegjësuese dhe trajnuese të organizuara nga Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit;
3. Angazhimin e studentëve që studiojnë në Fakultetit të Drejtësisë, Fakultetit të
Shkencave Sociale dhe Fakultetit të Historisë dhe Filologjisë, Universitetit të Tiranës në praktika mësimore me kohëzgjatje të caktuar pranë Autoritetit për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit;

Premtuam dhe pjesmarrje ne projektet tona mbeshtetur nga UNDP, Ambasade Italiane, projekti Perform, OSBE etj.
Po ashtu, me rastin e 8 Marsit, pas nje parashtrese te AIDSSH per figuren e larte shkencore dhe humane te Dr. Sabiha Kasimatit, nderi i Kombit, Rektori i UT i propozoi publikisht Senatit qe Muzeu i Shkencave te Natyres te njihet me emrin e shkencetares se nderuar Sabiha Kasimati.

Marreveshja e bashkepunimit me UT

Njoftim për shtyp Datë 27.02.2018 takim me Prokuroren e Përgjithshme

Autoriteti per Informimin mbi Dosjet e Ish-Sigurimit të Shtetit

Njoftim për shtyp

Datë 27.02.2018

Mbi Bashkëpunimin midis Autoritetit për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit dhe Prokurorisë së Përgjithshme

Në datën 27.02.2018 në Zyrën e Prokurorit të Përgjithshëm u organizua nje takim mes znj.Arta Marku, dhe znj. Gentiana Sula kryetare dhe Anëtarët e Autoritetit z. Altin Hoxha, z. Simon Mirakaj, z. Marenglen Kasmi dhe Drejtori i Drejtorisë së Informacionit z. Selami Zalli.

Znj. Sula bëri një rezume të aktivitetit të Autoritetit që drejton dhe pritshmërinë e publikiut për punën e ketij Autoriteti.

Kryetarja e Autoritetit kërkoi nga znj. Arta Marku dhe institucioni që ajo përfaqëson, bashkëpunim në përmbushjen e detyrës dhe misionit në këtë proces sa të rëndësishëm dhe delikat, kërkesë e cila u pranua me kënaqësi nga znj. Marku duke shprehur gadishmërinë për vendosjen e pikave të kontaktit në nivel teknik, si hap i pare.

U dakordësua për një përfshirje dhe verifikim më të gjerë të figurës të cilësive etike, morale dhe profesionale të kandidatëve për tu emëruar ose ngritur në detyrë, duke filluar me kandidatët për anëtar të KLP-së nga radhët e Prokurorisë.

U diskutua per hapat konkretë në referim të shkeljeve të të drejtave të njeriut dhe adresimin e kërkesave të familjarëve për gjetjen dhe identifikimin e të zhdukurve gjatë diktaturës, permes tyre edhe per te vendvarrimet masive te kampit te Telenes qe u deshmuan publikisht nga te mbijetuarit.

Një vend të posacëm zuri diskutimi mbi problematikën që ka të bëjë me arkivat e autoriteteve publike, rrjetit arkivor të Republikës së Shqipërisë, personave juridikë dhe veçanërisht personave fizik private, të cilat kanë pasur akses apo kanë punuar në arkivat shtetërore.

U diskutua për marrjen e masave për vënien në dispozicion të praktikave të ndjekura ndër vite nga prokuroria në lidhje me abuzimin (dëmtimin) në arkivat e Ministrisë së Punëve të Brendshme apo të lidhurat me të, si dhe ndërprerjen e shpërdorimit, keqpërdorimit dhe paligjshmërisë me dokumentacionin e këtyre arkivave.

Autoriteti për Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit të Shtetit është i vetmi subjekt juridik dhe i pavarur, përgjegjës për mbledhjen, administrimin, përpunimin, përdorimin e dokumenteve të ish-Sigurimit të Shtetit dhe informimin në lidhje me to.